Genel enformasyon

Kadın sağlığı konusu medyalarda yıllardır konuşulmakta. Biz de bunu tanımlamaya calışıyoruz (aşağıya bakın). Sizinde gördüğünüz gibi açıklama oldukça yeni, 1976’da WHO tarafından şu şekilde etabile edildi, yalnız burada ağırlık bedensel, ruhsal ve sosyal açıdan kendini iyi hissetme ön planda bulunmakta. Bunu paradigma değişimi olarak görmeli. Önceleri sağlıklı olmak, hastalığın mevcut olmaması anlamına geliyordu.

1986’da Ottawa-Charta sağlık teşviki tarafından yeni bir görüşe varıldı, oradaki açıklama şu şekildeydi: “Sağlık teşvikinin amacı, her insanın kendi sağlık durumu hakkında karar verebilmesi ve bu şekilde de kendi sağlığını güçlendirebilme gücüne sahip olabilmesini sağlamaktır.”

1986’da “Sağlıklı Şehirler” projesi aynı hedefi göz önüne alarak ilk kez yerel bir başlangıcı seçti.

“Sağlık, bedensel ruhsal ve sosyal anlamda kendini iyi hissetme durumuna denilir, sadece hasta ve sakat olmama durumuna değil“
Dünya Sağlık Organizasyonu 1946, 1976

“Kadınların ulaşılabilinecek en yüksek psikolojik ve bedensel sağlığa ulaşmaya hakları vardır”
Dünya Kadınlar Konferansı Peking 1995

Kadın sağlığı nedir?
SADECE kadınları ilgilendiren konular,
GENELDE kadınları ilgilendiren konular,
Kadınları daha değişik şekilde etkileyen konular.

Bild Frauengeundheit   SADECE
Jinekoloji ve ebelik, kız, bakıcı kadın, Kadınlara karşı siddet

GENELLİKLE
Yoksulluk, bakıma muhtaçlık, akraba bakımı, depresyon, kilo, Özimmünite hastalıkları Yaşlılık:Hareket aparatı, Osteopöröz, Görme bozukluğu, Ağır işitme, inkontinens, Alzheimer, bunaklık
BAŞKA
İlaçların etkisi (kandaki Östrojen miktarı), kalp hastalıkları, kanser, cinsel bulaşıcı hastalıklar (HİV), mesleki hastalıklar

Jinekoloji ve Ebelik

Tartışmasız kadın sağlığına ait bir konu. Amerika’ da bu dalda atılımlar son yüyzılda başladı, sadece kadınlara ait ‘kadın hastaneleri’ ve kadınlardan oluşan personel ve doktorlar yerleştirilmeye çalışıldı. Bu kişiler “kadın hastalıkları”, doğum ve pediyatriyle ilgilendiler. Burada özel yardım paralarıyla desteklenmiş ve desteklenen kuruluşlar bulunmakta.

Kız

Tereddütsüz bazı sağlık problemleri, genç bayanlar için genişletilmiş sağlık kavramıyla, ergenlik çağında meydana gelmesidir. Sadece cinsel gelişmeler hakkında ilgili olan problemlerin yanında bu problemlere bu yaş alanında önlem almak ağırlıkta olması gerektiğini iletebilmek lazım. Tüm uzmanların fikri doğrultusunda nikotin-,alkol- ve uyuşturucu bilgilendirmesi ilk okullarda, bu kötü alışkanlıkları önleme amacıyla, yapılmalıdır. Genelde her genç bayan kilo sorunlarıyla karşı karşıyadır. Bu arada çok kötü ve yinede çok nadir olan anoreksi ve bulemi sorunlarından değil, her gelişmekte olan bayanların sürekli kilolarıyla meşgul olma problemleri kastediliyor.

Bakıcı Kadınlar

Çoğu kadın, erken veya geç bir şekilde bakıma muhtaç olan aile fertlerinden veya komşularından birinin bakımıyla karşı karşıya kalmakta. Kadın kendisinden beklenileni ret ettiği zaman, suçluluk duygusu ve sosyal dışlanmayla karşılaşmakta, bunun yanı sıra bedensel ve ruhsal baskı oluşmakta. Bakımla meşgul olmak ve başka bir yerde çalışmamak ilerleyen yaşlarda maddi ve sosyal sorunların oluşmasına sebebiyet verecektir.

Kadınlara karşı şiddet

Kadınlar ömür boyu birçok bedensel ve ruhsal şiddetle karşı karşıya bulunmakta. Bu durum bizim ülkemizdede geçerli, bunun yanı sıra dünyanın çoğu yerinde kadınların karşılaşmış olduğu kötü durumlarda unutulmamalı (Amnesty-Raporlarına bak: kadın pazarlama, fuhuş, ırza geçme, çocuğa tecavüz, kültüre dayalı kadınları sakatlama, vb...).

Yoksulluk

Bütün Uno raporlarından yoksulluğun dünya çapında kadınsı olduğu görülür, halbuki ölçülebilinecek şekilde işi dünyada kadınlar yapmakta. Burada da bizim durumumuz çoğu kadından daha iyi, fakat sadece kadın günü diye Avusturya’daki gelir farkına(1/3) değinilmedi. Bir kadının doğum sonrası fakirleşmesi yeterince konuşuldu. Çoğu yaşlı bayanların durumunun ne olduğu ortada. Avusturya ‘da da fakirlik kadınsal.

Bakıma muhtaçlık, Aile fertlerinin bakımı

Her zaman olduğu gibi aile fertlerinin bakımı, kadın için meydana gelen tüm dezavantajlarıyla çoğunlukla kadından beklenmekte (yukarıda görüldüğü gibi). Kadınlar kendileri yaşlandıklarında genelde yalnız kalmak, yaşlılar yurdu veya bakım evlerine düşme durumuyla karşılaşacaklarını bilmeliler. (oradaki yüzde hesabına bakın, bizim arkadaki araştırmamıza da bakın).

Depresyon

Depresyon kadınlarda erkeklerden çok daha fazla görülmekte. Bu en azından Kuzey burnundan Sicilya’ ya kadar tüm Avrupa ülkeleri için geçerli. Depresyon çoğu insanın önemsemediği bir hastalık olmasının yanı sıra gözle görülmemesi ve ölçülememesinden dolayı hastalığın yanı sıra insanların sosyal izolasyonuna ve fakirleşmesine neden olmakta.

Kilo

Kadın sağlık problemlerinin başında “kilo problemleri” gelmekte. Herkesce hastalık olarak kabul edilmiş en uç noktada bulunan anoreksi, bulimi ve aşırı kilonun yanı sıra toplumumuzda kendi kilosundan memnun olmayan bayanların sayısı oldukça fazla. Bu nedenle diyet planlayan ve birçok diyeti geride bırakmış olan çok bayan bulunmakta. Bu durum sanki kadın için uygun bir kilo yokmuş imajını yaratıyor. Buda şu sonucu getiriyor: hiçbir kadın vücuduyla ahenk içerisinde değil.

Özimmunite hastalıkları

Bu hastalıklarda da, tarz ve sıklık doğrultusunda cinsiyetler arası farklılıklar mevcut. Bu durum, araştırmaların cinsiyet farklılıkları haricinde, zemine kadar inilip hücre ve hücre metabolizmasına kadar uzanması gerektiğini gösteriyor.

Yaşlılık

Dünyada kadınların yaşam süreci erkeklerden daha fazla, bizde bu şu an 7 yıl, yalnız fazla yaşama ağır hastalık ve bakıma muhtaçlığı beraberinde getirebiliyor. Birçok faktör; Hareket Sistemi Bozukluğu, Osteoporöz, Görme bozukluğu, Ağır İşitme, İnkontinens, Alzheimer ve Bunaklık Hastalıklarının oluşmasına neden oluyor. Buradaki talep, hastalık ve sakatlık oluşmadan önce önlemlerin alınması olmalı.

İlaçlar

İlaçlar kadınlar ve erkeklerde değişik etki göstermekte. Bu gerçeği herkes bilmeli, birde üstelik kadınlarda adet dolayısıyla değişen hormon miktarı söz konusuysa. Bu nedenlerden dolayı kadınlarda ilaçların değişik test edilmesi gerekiyor, çünkü bazı ilaçlar etkisiz kalırken, diğerleri tehlike oluşturabiliyor, mesela Aspirin dünya çapında en fazla satılan ilaç, zamanında sadece erkeklerde test edilmişti!

Kalp hastalıkları

Kalp hastalığının erkeklere özel hastalık olarak görülmesinin yanı sıra, erkeklerin ve çevrelerindekilerin kalpten öleceklerine inanmalarının yanı sıra, kadınlar ve çevrelerindekiler kalp rizikolarının olabileceğini düşünmüyorlar, çoğu araştırma metodları erkeklere ayarlı olduğundan kadınların kalp rizikolarını ifade etmiyor.

Kanser

Kadınlar erkeklere nazaran daha değişik kanser türlerinden vefat etmekte, mesela kadınlar en fazla göğüs kanserinden ölüyor ve bunu daha sonra bağırsak- ve akciğer kanseri takip ediyor. Erkeklerde en fazla akciğer kanseri ölüme neden oluyor ve bunu daha sonra prostat kanseri takip ediyor, üçüncü sırayı bağırsak kanseri alıyor. Bunun yanı sıra erkeklerden sıgara içmeyi bırakanların sayısı çoğalırken, kadınlarda akciğer kanseri rizikosu fevkalade çoğalmakta, şöyleki son 20 yılda %140 oranında, erkeklerde ise bu sadece %26.

Cinsel bulaşıcı hastalıklar (AIDS)

Burada ağırlığı kadınların korunabilme yöntemlerine koymak gerekiyor. Hatırlamak için: AIDS başta homoseksüel erkek hastalığı diye tanımlandı ama şimdiki büyük problemi çok yüksek bir şekilde kadınlara bulaşması ve bu kişilerden de çocuklara bulaşması taşıyor.

Çalışma alanında tıp

Kadınların zorlukları birincisi mesleklerin kadın- ve erkek meslekleri diye ayrılmasıyla başlıyor, bu tabiki sadece az para almalarıyla kalmıyor, buna birde yeterli araştırılmamış sağlık rizikoları ve yanlış değerlendirme de ekleniyor. “Zor iş “ tanımı soruşturulabilir, şöyleki yaşlı insanların bakımı bayan işi diye tanımlanıyor, o zaman buradaki bedensel zorlanmayı bir göz önüne alın. Bütün yeni araştırmalara göre, kendi kararımıza bağlı olmadan yapılan faaliyetlerden meydana gelen duruma stres deniyor, bu da büyük bir ölçüde erkeklerden daha fazla kadınların işlerine geliyor, bu durum tabiki şimdiye kadar menejer klişesinin zıttını gösteriyor.

Son yüzyılda Tirol´de yaşam süresi %80`lik bir artış göstermekte

Yüzyılımızın başında, Tirol`deki kadınların yaşam süresi ortalama 43 idi. Yüzyılımızın sonunda ise yaşam süresi 80 yaşın üzerine çıkmıştı. Erkeklerde de yüzyılın başından sonuna doğru yaşam süresi 40 yaşından 74 yaşa çıkmıştı. Nikotin tüketiminin artışından dolayı bu başarı bilançosunda düşüş gözlemlenmekte, çünkü sigara içmek hem bayanlarda hemde erkeklerde yaşam süresini 8 yıl kadar kısaltabiliyor.

Avusturya`da doğanların yaşam beklentisi

Bild 1 LebenserwartungBild 2 Lebenserwartung

Tirol`de kadınlar hangi nedenlerden dolayı ölmekte?

Bild Sterben 1

 

Top